Bulgaristanda Şirket Kurma ve Çalıştırma

Bulgaristan’da ticari faaliyette bulunmak isteyen bir yabancının bilmesi gereken mevzulardan biri Bulgaristan ticari sicillerin mahkeme nezdinde olmasıdır. Bundan dolayı şirket kurmak veya mevcut bir şirkette değişiklik yapmak bir adli prosedürle gerçekleşir. Ticaret hukuku mevzuatının ayrıntılı bir şekilde ele alınması bu tanıtım rehberinin sınırlarını aştığı için burada sadece kısaca bilgi vermekle yetineceğiz. Bulgaristan Ticaret Kanunu Türkiye’de bilinen bütün şirket çeşitlerinin kurulmasına izin verir. Yabancı işadamlarının en fazla tercih ettikleri şirket çeşitleri Ltd. ve AŞ şirketleridir. Bunların birincisi, masrafları en az olmakla beraber, banka ve sigortacılık faaliyetlerinin dışında her türlü ticari faaliyet gerçekleştirme ve işyeri açma imkanı verir. Bulgaristan’da yabancı sermaye ile kurulan bir şirketin diğer şirketlerden faaliyet alanı itibarıyla hiçbir farkı yoktur ve her türlü iş yapabilir, menkul ve gayrimenkul mülke sahip olabilir. Bulgaristan’da kurulan bir şirkette ortak olarak bir Bulgar vatandaşının bulunması gerekmez. Daha önce de belirttiğimiz gibi şirket kuruluş prosedürü mahkemede yapılan kayıtla sona erer. Bundan sonra istatistik, vergi ve sigorta kayıtları yapılır. Bütün bu kayıtlarını tamamlayan şirket faaliyete başlayabilir. Bulgaristan’da şirket açmak isteyen işadamlarına imkanları varsa bizzat kendileri buraya gelip kuruluş evraklarının yeminli tercüman ve noter huzurunda imzalamaları ve gerekiyorsa bu şartlarda üçüncü bir şahsa vekalet vermeleri tavsiye edilir. Kuruluş esnasında hazırlanması gereken bazı evrakların (imza sirküleri, kuruluş protokolü ve şirket tüzüğü) mutlaka noter ve yeminli tercüman önünde imzalanması gerekir. Bulgar Ticaret Kanunu bir Ltd. şirketinin ana sermayesinin en az 5 bin lv (yaklaşık 2 bin 500 euro) olmasını öngörmekte, bu sermaye özel açılan bir banka hesabına (herhangi bir bankada) yatırılır ve kuruluş prosedürü sona erdiğinde tekrar geri alınabilir. AŞ için öngörülen asgari kuruluş sermayesi ise 50 bin leva (25 bin euro). Bunların yanısıra şirketin şekli ne olursa olsun onun yönetim merkezinin bulunacağı Bulgaristan’da bir adresin gösterilmesi gerekiyor.

Bulgaristan’da şirket kurmak isteyen işadamlarına, kuruluş işlemlerini mutlaka bir avukata veya danışmanlık ajanslarında çalışan bir hukukçuya yaptırmalarını tavsiye ederiz. Her ne kadar bu işlemleri değişik tercüme büroları ve benzeri kuruluşlar yapsalar da, kuruluş sürecinde yapılan bir yanlışlık, şirketin müstakbel çalışmalarında ciddi zararlar ve külfetler getirebileceklerine dikkat çekmek istiyoruz. Bulgaristan’da bir şirketin kuruluş masraflarını belirleyen kesin bir rakam söyleyerek bağlayıcı olmak istemiyoruz. Bu masraflar kurulan şirketin özelliklerine göre, şirketin çeşidine göre değişecektir. Ancak şirketin mahkemede kaydedilmesiyle, şirketin faaliyete başlayacak hale gelmediğini hatırlatıp, çok kısa zaman içinde (bir kısmı 7 gün diğer kısmı ise 14 gün) yapılması gereken istatistik, vergi ve sigorta kayıtlarının yapılması gerektiğini hatırlatırız. Dolayısıyla şirketinizin kuruluş sürecini gerçekleştirecek olan avukat veye ajansa, bildirilen ücretin bu kayıtları da içerecek mi, mutlaka sormanız gerekiyor.

Son olarak da kurulan bir şirketin tüzük, sermaye ve yönetim şeklinde yapılacak olan değişikliklerin de yeni adli prosedürle gerçekleşeceklerini unutmayınız.